Petycja do Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie budowy Pomnika Sprawiedliwych Ukraińców ratujących Polaków podczas zbrodni wołyńskiej

Szanowny Panie Prezydencie,

My, niżej podpisani obywatele Rzeczypospolitej Polskiej, zwracamy się z apelem o objęcie honorowym patronatem oraz wsparcie inicjatywy budowy w centrum Warszawy Pomnika Sprawiedliwych Ukraińców – osób, które podczas zbrodni wołyńskiej i innych mordów dokonywanych przez OUN-UPA na ludności polskiej ratowały swoich polskich sąsiadów, często narażając własne życie oraz życie swoich rodzin.

W latach 1943–1945 na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej doszło do jednej z największych tragedii w historii stosunków polsko-ukraińskich. Dziesiątki tysięcy niewinnych Polaków zostało zamordowanych wyłącznie z powodu swojej narodowości. Pamięć o tych ofiarach stanowi moralny obowiązek Państwa Polskiego i całego społeczeństwa.

Jednocześnie nie wolno zapominać o tych Ukraińcach, którzy w czasach pogardy i przemocy zachowali człowieczeństwo. Wielu z nich ostrzegało polskie rodziny przed planowanymi napadami, ukrywało swoich sąsiadów, pomagało im uciekać lub zapewniało schronienie. Część z nich zapłaciła za swoją postawę najwyższą cenę, stając się ofiarami nacjonalistów ukraińskich.

Dzięki ich odwadze tysiące Polaków przeżyło.

Pomnik poświęcony tym bohaterom byłby wyrazem wdzięczności narodu polskiego wobec ludzi, którzy w obliczu zła wybrali dobro, a w czasie nienawiści kierowali się sumieniem. Byłby także symbolem prawdy historycznej, pojednania oraz wspólnych wartości, które powinny łączyć Polaków i Ukraińców.

Uważamy, że stolica Rzeczypospolitej Polskiej jest właściwym miejscem dla takiego upamiętnienia. Warszawa, będąca sercem polskiej pamięci narodowej, powinna stać się również miejscem, gdzie oddaje się hołd tym Ukraińcom, którzy ratowali Polaków przed śmiercią.

Budowa Pomnika Sprawiedliwych Ukraińców byłaby:

• wyrazem wdzięczności wobec konkretnych osób i rodzin,
• świadectwem, że nawet w najtragiczniejszych czasach możliwe było zachowanie człowieczeństwa,
• ważnym elementem edukacji historycznej młodego pokolenia,
• symbolem uczciwego dialogu polsko-ukraińskiego opartego na prawdzie i wzajemnym szacunku,
• gestem budującym mosty między narodami bez przemilczania trudnej historii.

Dlatego zwracamy się do Pana Prezydenta o:

1. Publiczne poparcie idei budowy Pomnika Sprawiedliwych Ukraińców.
2. Objęcie inicjatywy honorowym patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Wsparcie działań zmierzających do wyznaczenia odpowiedniej lokalizacji dla pomnika w Warszawie.
4. Rozpoczęcie dialogu z właściwymi instytucjami państwowymi i samorządowymi w celu realizacji tego przedsięwzięcia.

Wierzymy, że upamiętnienie Ukraińców, którzy ratowali Polaków podczas zbrodni wołyńskiej, będzie ważnym krokiem w budowaniu pamięci opartej na prawdzie, sprawiedliwości i szacunku dla bohaterstwa ludzi, którzy nie ulegli nienawiści.

Cześć i chwała Sprawiedliwym Ukraińcom, którzy ratowali Polaków.

Z wyrazami szacunku,

Stowarzyszenie Pojednanie Polsko-Ukraińskie
oraz niżej podpisani obywatele Rzeczypospolitej Polskiej.