PETYCJA OBYWATELSKA o zmianę ustawy o obowiązkowych ubezpieczeniach OC oraz systemu kar UFG w sprawie przywrócenia konstytucyjnych standardów ochrony praw obywatelskich
PETYCJA OBYWATELSKA
o zmianę ustawy o obowiązkowych ubezpieczeniach OC oraz systemu kar UFG
w sprawie przywrócenia konstytucyjnych standardów ochrony praw obywatelskich
Adresaci:
Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Senat Rzeczypospolitej Polskiej
Prezes Rady Ministrów
Minister Sprawiedliwości
Rzecznik Praw Obywatelskich
My, niżej podpisani obywatele Rzeczypospolitej Polskiej, wnosimy o:
pilną nowelizację ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK** poprzez:
1. likwidację automatycznego, zryczałtowanego systemu kar pieniężnych za brak OC,
2. wprowadzenie sądowej procedury miarkowania sankcji,
3. uzależnienie wysokości sankcji od winy, czasu naruszenia i sytuacji majątkowej,
4. zapewnienie realnego prawa do sądu przed wszczęciem egzekucji,
5. wprowadzenie wstecznej legalizacji OC w przypadku krótkotrwałych przerw,
6. objęcie sankcji standardami Konstytucji RP i prawa UE.
UZASADNIENIE
1. Ustawa w obecnym kształcie jest sprzeczna z Konstytucją RP
Aktualny system kar za brak OC ma charakter represyjno-konfiskacyjny. Opłaty sięgające kilku tysięcy złotych są nakładane:
• automatycznie
• bez badania winy
• bez miarkowania
• bez udziału sądu
• bez realnej procedury odwoławczej
• niezależnie od szkody
• niezależnie od sytuacji majątkowej
Stanowi to rażące naruszenie Konstytucji RP , w szczególności:
- art. 2 – zasada państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej
- art. 31 ust. 3 – zasada proporcjonalności ograniczeń praw
- art. 45 – prawo do sądu
- art. 64 – ochrona praw majątkowych
- art. 32 – zasada równości wobec prawa
2. Kara UFG jest w istocie karą publiczną bez sądu
Choć formalnie nazywana „opłatą”, w rzeczywistości jest karą publiczną:
- o charakterze represyjnym,
- pełniącą funkcję fiskalną,
- nakładaną masowo przez automat,
- egzekwowaną jak należność publicznoprawna.
W demokratycznym państwie prawa nie może istnieć kara bez sądu.
3. System tworzy wewnętrzną dyskryminację obywateli
Mechanizm CEPiK/UFG tworzy dyskryminację systemową:
• część obywateli jest automatycznie wykrywana i karana,
• inni – pozostający poza rejestrami – pozostają praktycznie poza zasięgiem represji,
• sankcja nie zależy od winy ani szkody, lecz od „widzialności w systemie”.
Stanowi to naruszenie zasady równości oraz zakazu dyskryminacji wewnętrznej, również w świetle prawa Unii Europejskiej.
4. Ustawa narusza europejskie standardy praw człowieka
Europejski porządek prawny wymaga:
- proporcjonalności sankcji,
- indywidualizacji odpowiedzialności,
- sądowej kontroli represji,
- ochrony prawa własności.
System UFG nie spełnia żadnego z tych standardów.
ŻĄDAMY
Nie „korekty”, lecz systemowej reformy, przywracającej obywatelom:
• prawo do sądu,
• proporcjonalność,
• ochronę własności,
• równość wobec prawa,
• elementarną sprawiedliwość.
Państwo nie może być fiskalnym egzekutorem, lecz gwarantem praw obywatela.
W imieniu obywateli:
Ryszard Martin