Petycja przeciwko wariantowi 4 budowy drogi S11 Kórnik Jarocin
PETYCJA
Młodzikówko, dnia 04 stycznia 2026 r.
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Poznaniu
ul. Kościuszki 57
61-891 Poznań
dotycząca postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej dla inwestycji: budowa drogi ekspresowej S11 na odcinku Kórnik – Jarocin
My mieszkańcy i miłośnicy przyrody, stanowczo sprzeciwiamy się wyborowi lokalizacji oznaczonej w dokumencie jako "korytarz nr 4". Przyjęcie wskazanego rozwiązania za docelowe sprzeciwiałoby się bowiem wynikom racjonalnej oceny skutków tego przedsięwzięcia w świetle kryteriów określonych w zarządzeniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad[1] (dalej: "Zarządzenie"), w szczególności w zakresie ochrony środowiska.
Zgodnie z Zarządzeniem na etapie opracowywania studium korytarzowego "należy wykluczyć rozwiązania nierealne technicznie, nie w pełni bezpieczne, wątpliwe ekonomicznie, najmniej korzystne przyrodniczo i społecznie".
Szereg przywołanych poniżej argumentów uzasadnia stanowisko, że wariant przeprowadzenia niniejszej inwestycji wskazany jako "korytarz nr 4" jest najmniej korzystny z perspektywy ochrony środowiska naturalnego, a co za tym idzie – interesu lokalnej społeczności.
Wskazujemy w tym miejscu, że Zarządzenie nakazuje, aby sporządzając studium korytarzowe określić wrażliwość terenów, przez które przebiegają poszczególne warianty inwestycji oraz wskazać te najbardziej odporne na uciążliwości powodowane przez użytkowanie drogi. "W szczególności należy m.in. określić granice Głównych Zbiorników Wód Podziemnych (GZWP) – wyznaczone na podstawie rozporządzenia w sprawie przebiegu granic obszarów dorzeczy, przyporządkowania zbiorników wód podziemnych do właściwych obszarów dorzeczy, utworzenia regionalnych zarządów gospodarki wodnej oraz podziału obszarów dorzeczy na regiony wodne".
W odniesieniu do wynikającego z treści Zarządzenia wymogu, o którym mowa powyżej wskazujemy, że
korytarz nr 4, w formie przewidzianej w Stadium, przebiega w pobliżu Głównego Zbiornika Wód Podziemnych „Pradolina Warszawa-Berlin (Koło-Odra)”, który stanowi jeden z największych rezerwuarów plejstoceńskich wód podziemnych. Zbiornik ten jest bardzo wrażliwy na zanieczyszczenie ze względu na brak w strefie powierzchniowej odpowiednich warstw izolacyjnych. Wymaga zatem szczególnej ochrony. Na terenie gminy Krzykosy obszar najwyższej ochrony zbiornika obejmuje rejon Młodzikowa (za „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Krzykosy” str.13 pkt 3.3 c/5). W Młodzikowie znajduje się jedno z ujęć wody pitnej dla gminy Krzykosy.
Okoliczność ta przemawia zatem ponownie przeciwko przeprowadzeniu przedmiotowej trasy zgodnie z przebiegiem korytarza nr 4 zarówno ze względów ekologicznych i środowiskowych.
W świetle przywołanego Zarządzenia GDDKiA sporządzenie Studium korytarzowego stanowi element działań wspierających zadania związane z ochroną przyrody na obszarze planowanej inwestycji.
Wobec powyższego Studium powinno zawierać opis elementów przyrodniczych środowiska, objętych zakresem przewidywanego oddziaływania poszczególnych wariantów przedsięwzięcia uwzględniający:
a) elementy przyrodnicze środowiska,
b) obszary chronione,
c) określone na podstawie odrębnych przepisów, walory krajobrazowe i rekreacyjne.
"Korytarz nr 4" przebiega w dużej bliskości od obszaru Natura 2000 (specjalny obszar ochrony „Rogalińska Dolina Warty”). Poprowadzenie trasy na tym odcinku prowadziłoby do naruszenia naturalnej otuliny chronionego terenu. W tym miejscu wskazujemy, iż w przypadku zrealizowania inwestycji w sposób określony w Studium jako korytarze nr 1 i 2 trasa byłaby oddzielona od najbliższych chronionych terenów i nie ingerowałaby nadmiernie w środowisko.
Co więcej, zgodnie ze Studium, wariant trasy oznaczony jako korytarz nr 4 przebiega przez obszar ochronny o wybitnych wartościach krajobrazowych tj. obszar fitokompleksu o mazaikowym układzie z przewagą formacji leśnych. Wskazany teren zlokalizowany w zachodniej części gminy Krzykosy stanowi przedłużenie kompleksu jezior Kórnicko-Zaniemyskich (za „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Krzykosy” str.12 pkt 3.3 b/5).
Oceniając stopień ingerencji przedmiotowej inwestycji w środowisko należy uwzględnić także okoliczność, iż korytarz nr 1 przebiega na znacznym odcinku przez pola doświadczalne albo w bliskości obiektów, które w istotnym stopniu ingerują w środowisko jak oczyszczalnia ścieków i wiatraki energii odnawialnej. Oznacza to, że wskazany teren został już pozbawiony walorów przyrodniczych i krajobrazowych. Przywołana okoliczność uzasadnia przeprowadzenie trasy S-11 w wariancie określonym jako korytarz nr 1. Niecelowe i nieuzasadnione bowiem, w przywołanym kontekście, byłoby ingerowanie w przedstawiający nadal istotną wartość przyrodniczą obszar korytarza nr 4.
W wariancie tym, droga S-11 ma przebiegać przez obszar rolniczo -leśny. W gminach Zaniemyśl i Krzykosy w przeważającej części po terenie zalewowym rzeki Warty.
Na obszarze tym, przy wysokim stanie wody w korycie rzeki, każdego roku występują bardzo rozległe i długo czasowe podtopienia okolicznych pól i lasów.
W tym bogatym przyrodniczo terenie, zarówno przed wałem jak i za wałem rzeki znajdują się liczne, naturalne zbiorniki wodne (stawki). Rozlewiska i stawki, które tworzą bardzo korzystne warunki przyrodnicze do rozwoju fauny i flory.
W obszarze korytarza 4 w/w drogi ekspresowej w gminach Zaniemyśl i Krzykosy występują między innymi takie gatunki, będące pod ścisłą ochroną gatunkową ( zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014r o ochronie gatunkowej zwierząt) :
· Poczwarówka jajowata
· Kukułka zwyczajna
Rejon miejscowości Młodzikówko
· Kumak nizinny
Rejon torfowisk miejscowości Młodzikówko, Młodzikowo, Potachy.
· Bocian czarny cały w/w teren.
· Orzeł bielik cały w/w teren.
· Kania czarna i szara cały w/w teren.
· Jastrząb pospolity cały w/w teren.
· Myszołów włochaty cały w/w teren.
· Żuraw zwyczajny cały w/w teren.
Szczególny sprzeciw budzi fakt, iż wariant nr 4 przecina kompleks lasu dębowego, który pełni kluczową funkcję przyrodniczą jako rykowisko jeleni. Rykowiska stanowią niezwykle istotne obszary rozrodu i zachowań godowych zwierzyny płowej. Są to miejsca wykorzystywane cyklicznie, często od dziesięcioleci, a ich zniszczenie lub trwałe zaburzenie (hałas, światło, obecność ludzi, ruch pojazdów) prowadzi do zaniku lokalnych populacji lub ich trwałej migracji. Budowa drogi ekspresowej oraz planowanego w tym rejonie Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP) oznaczałaby całodobowy hałas, intensywne oświetlenie oraz wzmożony ruch ludzi, co w praktyce doprowadziłoby do likwidacji tego rykowiska.
Podkreślając raz jeszcze na terenie Gminy Krzykosy realizowanych jest wiele inwestycji liniowych i przemysłowych : linia kolejowa dużych prędkości, w rejonie miejscowości Garby i Mądre powstało wiele kopalń odkrywkowych żwiru, które w znaczący sposób wpływają na dewastację środowiska a poprowadzenie w tym terenie drogi ekspresowej tą dewastację jeszcze istotnie pogłębią.
Ponadto budowa drogi ekspresowej na wielokilometrowym odcinku zbiegnie się w najbliższym sąsiedztwie z linią 400 kV (linia ta miała by przebiegać wspólnym korytarzem nr 4 wraz z budowaną S11) zagraża to bezpieczeństwu pracowników budowy.
Droga ekspresowa generuje stały hałas, oświetlenie i spływ wód opadowych zawierających substancje ropopochodne, co powoduje długotrwały i negatywny wpływ na ekosystemy również poza bezpośrednim pasem inwestycji.
Alternatywnym rozwiązaniem jest rozważenie wariantów przebiegu drogi po terenach już przekształconych działalnością człowieka lub wariant nr 1, który:
- zapewnia krótszy łącznik do Środy Wlkp.,
- ogranicza zagrożenie powodziowe
- minimalizuje ingerencję w obszary Natura 2000 i cenne kompleksy leśne,
- zwiększa bezpieczeństwo ruchu i funkcjonalność drogi.
Wariant nr 4, wypracowany po odrzuceniu wariantu nr 3, niewiele różni się od niego, jest najwęższy i posiada największy łuk, co negatywnie wpływa na bezpieczeństwo ruchu. Przewiduje budowę jednego zjazdu do Środy Wielkopolskiej, podczas gdy mniejsze miasta, jak Kórnik, mają dwa zjazdy, a Pleszew nawet trzy. Wybór wariantu nr 4 wydłuża dojazd do Środy Wlkp. o około 5 km w stosunku do wariantu nr 1, który przewiduje dogodniejszy węzeł „Miąskowo” i krótszy odcinek łącznika. Dwa funkcjonalne węzły zapewniają większe bezpieczeństwo w przypadku zablokowania jednego zjazdu, kolizji drogowej czy działań ratowniczych w sytuacjach kryzysowych.
Reasumując:
Wariant nr 4 zwiększa presję inwestycyjną na obszary o wysokich walorach przyrodniczych, co może przekroczyć zdolności regeneracyjne ekosystemów.
Wiele osób z całej Polski, ale i zagranicy, szuka u nas źródła spokoju i niezakłóconego „cywilizacją" kontaktu z przyrodą, w wielu przypadkach osiedlając się tutaj na stałe.
Nie jest to teren przypadkowy.
To właśnie w tej okolicy powstawały jedne z pierwszych osad w Wielkopolsce , co nadaje temu obszarowi szczególną wartość kulturową i historyczną.
Każda ingerencja infrastrukturalna powinna uwzględniać fakt, że mówimy o ziemi , która kształtowała regionalną tożsamość przez setki lat.
Mając na uwadze powyższe argumenty, wnosimy o nieuwzględnianie wariantu nr 4 w dalszych etapach postępowania oraz o wybór rozwiązania, które w najmniejszym stopniu narusza środowisko przyrodnicze, zapewnia bezpieczeństwo ruchu drogowego oraz racjonalne koszty realizacji inwestycji.
W świetle ustanowionych Zarządzeniem kryteriów ocennych, w sposób jednoznaczny wskazuje, iż trasa S-11 nie powinna przebiegać w lokalizacji określonej jako korytarz nr 4.
Analizując wpływ planowanego przedsięwzięcia na krajobraz w kontekście założeń rozwoju gminy w kierunku rozwoju turystycznego należy wykluczyć budowę drogi w tym miejscu ponieważ wpłynie ona negatywnie na ogólny rozwój gminy, gdzie obecna specyfika sprzyja rozwojowi turystyki, agroturystyki, turystyce pieszej i rowerowe oraz życiu w modnym stylu slow life.
W/w. teren ma ogromny potencjał, który należy wykorzystać z myślą i dla dobra mieszkańców, okolicy i środowiska.
Osoba składająca petycję w imieniu swoim i mieszkańców oraz miłośników przyrody
Alicja Ebren
Poniżej zdjęcia obszaru, który obejmuje korytarz nr 4,a który ulegnie dewastacji.


Lasy dębowe



Żurawie w Młodzikówku


[1] zarządzenie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 11 maja 2009 r. w sprawie stadiów i składu dokumentacji projektowej dla dróg i mostów w fazie przygotowania zadań (dalej: "Zarządzenie").
Alicja Ebren Skontaktuj się z autorem petycji