List otwarty historyków, osób chełmskiej przestrzeni publicznej i środowisk kresowych do Jakuba Banaszka - Prezydenta Chełma.

wodadaniela1.jpg 

Według informacji medialnych, przekazanych 10 czerwca 2020 r., Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej w Chełmie ma rozpocząć produkcję miejskiej wody mineralnej i produkt ten ma się nazywać „Woda Króla Daniela”. Inicjatywę tę przyjąć należy za interesującą i ważną w wymiarze ekonomicznym, a pomysłodawcom życzyć powodzenia. Głębokie niezrozumienie, więcej, konsternację, budzi natomiast przyjęta nazwa tego produktu. Ponadto, na tę okoliczność fałszywie podaje się, że Daniel Romanowicz był założycielem naszego miasta. Z całą stanowczością musimy przeciwko takiej interpretacji przeszłości zaprotestować. Po pierwsze, Daniel pojawił się w Chełmie w charakterze agresora, a po wtóre, Chełm jest zdecydowanie starszym grodem, przynajmniej o dwa stulecia. Nasza wiedza o tamtym okresie funkcjonowania zespołu grodowo-miejskiego rzeczywiście jest szczupła, ale z całą pewnością gród ten został zbudowany przez zamieszkujące te tereny zachodnio-słowiańskie, prapolskie plemię Lędzian. W okresie kształtowania się państwowości polskiej Grody Czerwieńskie, z częścią późniejszej Ziemi Chełmskiej, należały do państwa Mieszka I. Pierwszy raz została ona utracona na rzecz Rusi w 981 r., jako skutek najazdu Włodzimierza Wielkiego. W 1018 r. Bolesław Chrobry przywrócił je Polsce. Jednak nie na długo. W 1031 r. kolejny najazd - na nasze państwo - zorganizował Jarosław Mądry. On też deportował miejscową ludność (aż w okolice Kijowa), a na jej miejsce sprowadził rusińską, by w ten sposób zmienić oblicze etniczne tej ziemi. Nie bez znaczenia pozostawał fakt, że Ruś przyjęła chrzest w obrządku bizantyjskim (988), co pogłębiało różnice religijne i kulturowe tych terenów. O potrzebie przywrócenia ich polskiej państwowości pamiętali władcy polscy i - co jakiś okres - włączali je w granice swego posiadania: Bolesław Śmiały, Kazimierz Sprawiedliwy, Leszek Biały. To on został wyparty z tych ziem przez Daniela, który z Chełma uczynił stolicę swojego księstwa halicko-włodzimierskiego. W sensie urbanistycznym okres ten stał się dla grodu czasem rozwoju. Sąsiedztwo stolicy wpływało na rozwój okolicznych osad i wsi. Z różnych dzielnic Polski, a nawet z Niemiec, przybywali tu osadnicy. Ok. 1254 r. w Chełmie ufundowana została drewniana świątynia łacińska. Wszystko to jednak przebiegało w strukturze obcego nam państwa.

W imię jakich przesłanek polskiej polityki historycznej z agresora czynić teraz dobroczyńcę i jego imieniem znaczyć jeden z chełmskich produktów? Ewentualne przyjęcie podanej nazwy wody mineralnej wprowadzi jeszcze głębszy zamęt pojęciowy i relatywizowanie przeszłości naszego miasta. Zamiast kształtowania naturalnych skojarzeń z łacińską i polską tradycją Chełma, pojawi się poważny dysonans poznawczy, zwłaszcza w kontekście lansowanych narracji historycznych, obcych naszej tożsamości kulturowej. Konsekwencje tego zamysłu będą zatem bardzo poważne i zdecydowanie nie mieszczące się w interesie polskiej państwowości.

Apelujemy do Pana Prezydenta Miasta Chełma o spokojne przeanalizowanie podnoszonych skutków. Polityka historyczna naszego miasta powinna pozostawać fragmentem polityki historycznej państwa polskiego. Wyrażając potrzebę zachowania niezbędnej tu spójności apelujemy o odstąpienie od przedłożonej nazwy. Wystarczy pozostać np. przy kategorii Chełmska Woda Mineralna, czy Chełmianka. I one rzeczywiście byłyby czytelnym znakiem, wprost wskazującym na podmiot odniesienia.       

Niniejszy list otwarty prosimy przyjąć za wyraz naszej troski i odpowiedzialności za treści identyfikujące chełmskie dziedzictwo. Przyjmowane marki tutejszych produktów muszą pozostawać wyrazem takiego odczytywania.

- prof. dr hab. Czesław Partacz, Koszalin,

- dr hab. Andrzej Borkowski, CBN IKRiBL Siedlce,

- dr hab. Leszek Jazownik, prof. Uniwersytetu Zielonogórskiego, wiceprezes Stowarzyszenia    „Pamięć Polskich Kresów” w Zielonej Górze,

- dr hab. Adam Ostanek, prof. Wojskowa Akademia Techniczna, Warszawa,

- dr hab. Andrzej Zapałowski, prof. Uniwersytetu Rzeszowskiego, Przemyśl,

- dr hab. Andrzej Wawryniuk, Chełm,

- dr hab. Eugeniusz Wilkowski, Chełm,

- dr Marek Betiuk, Chełm,

- dr Michał Gołoś, rektor WSSMiKS Chełm,

- dr Maria Jazownik, członek Stowarzyszenia „Pamięć Polskich Kresów” w Zielonej Górze,

- dr Zofia Kędzierawska, Chełm,

- dr Paweł Kiernikowski, Chełm,

- dr Lucyna Kozaczuk, Chełm,

- gen. SW w st. sp. dr Jacek Pomiankiewicz, Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa i Ochrony    im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie,

- dr Marek Sołtys, Chełm,

- ks. kan. Kazimierz Łukjaniuk, kapelan środowisk kresowych archidiecezji szczecińsko- kamieńskiej, kustosz Sanktuarium pw. Św. Rafała Kalinowskiego w Nowogardzie, prezes   Stowarzyszenia Kresy Wschodnie – Dziedzictwo i Pamięć ze Szczecina i Dębna,

- Jan Cieciura, członek Zarządu Stowarzyszenia Kresy Wschodnie – Dziedzictwo i Pamięć    ze Szczecina i Dębna,

- Krystyna Czernii, Chełm,

- Bożena Czupryńska, Chełm,

- Dorota Dmochowska, członek Zarządu Stowarzyszenia Kresy Wschodnie – Dziedzictwo i Pamięć ze Szczecina i Dębna,

- Stanisława Dobrowolska, Dorohusk,

- Maria Drygalewicz, Chełm,

- Jacek Gaj, Chełm, wiceprezes Towarzystwa Rodzin Kresowych,

- Rafał Gajewski, członek Stowarzyszenia „Pamięć Polskich Kresów” w Zielonej Górze,

- Remigiusz Górski, Lębork,

- Bartłomiej Ilcewicz, członek Zarządu Stowarzyszenia Kresy Wschodnie

– Dziedzictwo   i Pamięć ze Szczecina i Dębna,

- Paweł Karsperczyk, Warszawa,

- Krzysztof Kołtun, poeta, prezes Towarzystwa Rodzin Kresowych,

- Stanisław Koszewski, Chełm,

- Teresa Królikowska, w l. 1999-2002, wicestarosta chełmski, w l. 2002-2006 radna Sejmiku Wojewódzkiego w Lublinie, członek Zarządu Województwa Lubelskiego,

- Stanisław Kuć, Horodyszcze-Chełm,

- Czesław Laska, prezes Stowarzyszenia „Pamięć Polskich Kresów” w Zielonej Górze,

- Andrzej Łukawski, Ruch Społeczny Porozumienie Pokoleń Kresowych, Warszawa,

- Maciej Miciak, członek Zarządu Stowarzyszenia Kresy Wschodnie – Dziedzictwo i Pamięć   ze Szczecina i Dębna,

- Jerzy Mużyło, wiceprezes Stowarzyszenia Kresy Wschodnie – Dziedzictwo i Pamięć ze Szczecina i Dębna,

- Zbigniew Waldemar Okoń, literat, krytyk literacki, Chełm,

- Romualda Różańska-Gawdzik, członek Zarządu Stowarzyszenia Kresy Wschodnie -   Dziedzictwo i Pamięć ze Szczecina i Dębna,

- Stanisław Schodziński, Akademia Myśli Chrześcijańskiej w Biłgoraju,

- Kazimierz Stocki, w l. 2001-2011 starosta chełmski,

- Krystyna Szambelan-Matyszczuk, Chełm,

- Bogusław Szarwiło, red. naczelny Kresowego Serwisu Informacyjnego, Drawsko   Pomorskie

- Aleksander Szumański, korespondent Światowej Prasy Polonijnej, Kraków,

- Stanisław Żurek, Lublin,

- Leszek Ślązak - Starogard Gdański.


Andrzej Łukawski    Skontaktuj się z autorem petycji

Podpisz petycję

Składając podpis, uprawniam Andrzej Łukawski do przekazania go osobom decyzyjnym w przedmiotowej sprawie.


LUB

Otrzymasz e-mail z linkiem potwierdzającym Twój podpis. Aby mieć pewność, że otrzymasz nasze wiadomości e-mail dodaj info@petycjeonline.com do swojej książki adresowej lub listy bezpiecznych nadawców.

Pamiętaj, że nie możesz potwierdzić swojego podpisu, odpowiadając na tę wiadomość.




Płatne ogłoszenie

petycja zostanie rozreklamowana wśród 3000 os.

Dowiedz się więcej...

Facebook