Sytuacja statystów zatrudnionych przy realizacji filmów. - Sejm RP

Sejm Rzeczpospolitej Polskiej                                                                                    Komisja Petycji                                                                                                          Ul. Wiejska 4/6/8                                                                                                        00-902 Warszawa   

Dotyczy: sytuacji statystów zatrudnionych przy realizacji filmów.    

W imieniu dziesiątek tysięcy statystów, zwracamy się do Komisji Petycji przy Sejmie RP z petycją o spowodowanie, aby przekazała odpowiednim Komisjom Sejmowym, żeby te przy opracowywaniu dokumentów regulujących rynek pracy zwróciły uwagę na specyfikę naszej pracy i aby w najnowszej ustawie sejmowej dotyczącej nowych regulacji, bądź ustawie o płacy minimalnej  wprowadziły takie rozwiązania prawne regulujące kwestie wynagrodzenia za statystowanie w produkcjach filmowych (poprzez np. wyłączenia), abyśmy otrzymywali wynagrodzenie na poziomie co najmniej minimalnych stawek za godziny pracy, lub wyższych za dany dzień zdjęciowy. Obecne rozwiązania są sprzeczne z ustawą o minimalnym wynagrodzeniu, nie mają przełożenia na jakiekolwiek inne stawki w innych zawodach i umożliwiają agencjom stosowanie stawek dowolnych, które są drastycznie niższe od gwarantowanych w ustawie o płacy minimalnej oraz dokładne sprecyzowanie przepisów tak, abyśmy mogli się na nie powołać przy ewentualnych sporach. Sprawa dotyczy dziesiątek tysięcy statystów zatrudnionych przez dziesiątki, jak nie setki agencji działających w Polsce.  

 

UZASADNIENIE:

Jako statyści zatrudniani jesteśmy przez różne agencje aktorów i statystów, których w Polsce są setki na umowy o dzieło. Stosując ten typ umowy agencje powołują się na art. 85.2 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych i jego interpretację: „statystę, który odgrywa w filmie proste role w tle wobec postaci głównych, dlatego też działania statysty można uznać za artystyczne wykonanie w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (vide: art. 85). Mając na uwadze powyższe, statysta posiada prawa autorskie do artystycznego wykonania, które na mocy postanowień zawartych w umowie o dzieło przenoszone są na rzecz Wnioskodawcy. Za wykonane czynności, czyli stworzenie dzieła i przeniesienie praw autorskich na rzecz Wnioskodawcy statysta otrzymuje wynagrodzenie określone umową o dzieło”.

  Agencje wykorzystują fakt, że umowy o dzieło nie są objęte minimalną stawką godzinową stosowaną przy innych umowach (zlecenie, o pracę) i nie zwiększają ich od 2000 roku. W międzyczasie znacznie wzrosły ceny, minimalna płaca krajowa 3 krotnie, natomiast nasze stawki pozostały bez zmian i nie mamy żadnej podstawy prawnej, aby te stawki zakwestionować.  Dzień na planie trwa zazwyczaj 10-12 godz., czasem nawet (jak podano w artykułach prasowych) ponad 20.  Wynagrodzenie, jakie za to otrzymujemy to najczęściej 40-60 zł netto/dziennie. W skrajnym przypadku otrzymujemy zatem niecałe 3,00 zł netto/h, najczęściej  ok. 4,00 zł netto/h przy minimalnej krajowej stawce godzinowej na poziomie ca 10,00 zł netto/h.  Praca ma charakter dorywczy, nie ma zatem  żadnych przesłanek na to, abyśmy kiedykolwiek byli objęci umowami o pracę unormowanymi Kodeksem Pracy.

Obecnie w Łodzi trwa strajk statystów, którzy domagają się wynagrodzenia na poziomie przynajmniej minimalnej płacy krajowej stosowanej przy innych umowach, problem został trochę nagłośniony w mediach, agencje na to jednak nie zareagowały.

Naszym problemem jest to, że brakuje uregulowań prawnych, na które moglibyśmy się powołać i domagać przynajmniej minimalnych stawek krajowych. Nasze roczne zarobki nie są wysokie, nie mamy związków zawodowych, ani jakiejkolwiek innej organizacji, która broniłaby naszych interesów, na założenie własnego najzwyczajniej nas nie stać.

Praca nasza jest jednak niezbędna, żaden poważny serial, czy film fabularny się bez nas nie obejdzie, w niektórych scenach w dużych, widowiskowych filmach udział bierze tysiące statystów (rekordzistą jest np. film Gandhi, w którym w scenie pogrzebu Gandhiego wzięło udział 300 tys. statystów!), w polskich produkcjach np. Potop wzięło udział 40 tysięcy statystów, niewiele mniej w ostatnich filmach: Quo vadis, Ogniem i mieczem.   

Wiemy, że umowa o dzieło, którą podpisujemy z definicji nie może podawać minimalnych stawek godzinowych, jednak specyfika naszej pracy sprawia, że przy obecnej interpretacji art. 85 pkt 2 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych nie możemy podpisać innej (o pracę, zlecenie). Wszystkie nasze rozmowy z agencjami kończą się tak: „to jest umowa o dzieło, nie ma w niej stawek minimalnych. Czy ktoś chce, czy nie za taką stawkę pracować, to jego wybór”.

Świadomi jesteśmy tego, że praca, jaką wykonujemy jest pracą wyłącznie dla pasjonatów, ale nawet to nie powinno usprawiedliwiać agencji do wykorzystywania tego i płacenia nam stawek tak znacznie odbiegających od najniższej stawki minimalnej gwarantowanej innym grupom zawodowym w ustawie o płacy minimalnej.

Nie znamy dokładnie rynku pracy, ośmielamy się twierdzić, że nie jesteśmy jedyną grupą zawodową, w której pracodawcy wykorzystują lukę prawną i płacą wynagrodzenie odbiegające od jakiegokolwiek minimum krajowego. Sądzimy, że te grupy wtedy też skorzystałyby z naszych rozwiązań.    


Elżbieta Jaworska    Skontaktuj się z autorem petycji

Podpisz petycję


LUB

Twój adres e-mail nie będzie widoczny na naszej stronie. Jednak należy zaznaczyć, że autor petycji zobaczy wszystkie informacje, które udostępnisz w tym formularzu.

Otrzymasz e-mail z linkiem potwierdzającym Twój podpis. Aby mieć pewność, że otrzymasz nasze wiadomości e-mail dodaj info@petycjeonline.com do swojej książki adresowej lub listy bezpiecznych nadawców.
Facebook