Stanowczy sprzeciw wobec powstania żwirowni w Kościnie

Miejscowość: Dobra, 11 sierpnia 2026 r.

Wnioskodawcy (Podmioty wnoszące petycję):

1. Stowarzyszenie DOBRA NASZA z siedzibą przy ul. Rzekotki 24, 72-003 Dobra

2. Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Sołectwa Dołuje z siedzibą w Dołujach,
     72-002, ul. Żubrza 7

3. Mieszkańcy subregionu Dobra-Kołbaskowo-Szczecin (zgodnie z załączonymi
     arkuszami list poparcia)

Osoby reprezentujące wspólnie Podmioty wnoszące petycję:

1.    Alicja Polewka-Murawska – Osoba reprezentująca podmiot wnoszący (Stowarzyszenie DOBRA NASZA)

2.    Honorata Nekanda-Trepka – Osoba reprezentująca podmiot wnoszący (Stowarzyszenie DOBRA NASZA)

3.    Anna Zych – Osoba reprezentująca podmiot wnoszący (Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Sołectwa Dołuje)

4.    Iwona Majewska – Osoba reprezentująca podmiot wnoszący (Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Sołectwa Dołuje)

Adresat:
Pani Magdalena Zagrodzka
Wójt Gminy Dobra

oraz Radni Gminy Dobra
ul. Szczecińska 16a, 72-003 Dobra

PETYCJA

STANOWCZY SPRZECIW WOBEC POWSTANIA ŻWIROWNI
W KOŚCINIE. Nie wyrażamy zgody na uruchomienie kopalni kruszywa na działkach nr 13 i 15/2 w Kościnie, Gmina Dobra.

My, niżej podpisani, wspierani przez Stowarzyszenie DOBRA NASZA i Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Sołectwa Dołuje, wyrażamy stanowczy i kategoryczny sprzeciw wobec planowanego uruchomienia zakładu wydobywczego piasku i żwiru na działkach nr 13 i 15/2 w obrębie Kościno.

Nie wyrażamy zgody na inwestycję, która może pozbawić mieszkańców dostępu do bezpiecznej wody, doprowadzić do skażenia wód podziemnych, narazić ludzi na wieloletni hałas, pył, drgania
i intensywny ruch ciężarowy, a także trwale i nieodwracalnie zniszczyć środowisko oraz charakter naszych miejscowości.

Planowana żwirownia ma powstać w miejscu szczególnie wrażliwym, w sąsiedztwie zabudowy mieszkalnej, lokalnych ujęć wody, studni, terenów przyrodniczych, infrastruktury kolejowej oraz dawnego, nierozpoznanego i niezrekultywowanego składowiska odpadów.

W tych warunkach nie istnieje społeczna zgoda na podejmowanie ryzyka, którego skutki poniosą mieszkańcy, podczas gdy korzyści z wydobycia przypadną prywatnemu inwestorowi.

ŻĄDAMY

Wnosimy o podjęcie przez Wójta Gminy Dobra, Radę Gminy Dobra oraz wszystkie właściwe organy wszelkich zgodnych z prawem działań zmierzających do niedopuszczenia do powstania żwirowni w Kościnie.

W szczególności żądamy:

1. niewydawania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej żwirowni;
2. odmowy realizacji przedsięwzięcia, jeżeli nie można w sposób jednoznaczny, niezależny i naukowo udokumentowany wykluczyć zagrożenia dla wód, zdrowia mieszkańców, środowiska i infrastruktury;
3. uwzględnienia jednoznacznego sprzeciwu społeczności lokalnej we wszystkich postępowaniach dotyczących inwestycji;
4. przeprowadzenia pełnych i niezależnych badań dawnego składowiska odpadów, gruntu oraz wód podziemnych przed podjęciem jakiegokolwiek rozstrzygnięcia;
5. powołania niezależnych biegłych z zakresu hydrogeologii, geologii środowiskowej, ochrony wód, chemii środowiska, geotechniki i zdrowia publicznego;
6. przeprowadzenia rzetelnej analizy łącznego oddziaływania żwirowni, dawnego składowiska odpadów, transportu ciężarowego, infrastruktury kolejowej i lokalnych ujęć wody;
7. ochrony mieszkańców przed przeniesieniem na nich kosztów, zagrożeń i skutków prywatnej działalności wydobywczej;
8. przedstawienia mieszkańcom jasnego stanowiska Gminy Dobra w sprawie planowanej kopalni oraz wskazania działań podjętych w celu niedopuszczenia do jej uruchomienia.

Dlaczego sprzeciwiamy się żwirowni

1. Ryzyko utraty jedynego źródła wody

Najpoważniejszym zagrożeniem związanym z planowaną żwirownią jest możliwość naruszenia zasobów wodnych, od których zależą mieszkańcy Kościna, Dołuj i okolicznych miejscowości.

Lokalne ujęcia wód podziemnych stanowią dla społeczności podstawowe, a w praktyce jedyne realnie dostępne źródło zaopatrzenia w wodę.

Uruchomienie wielkopowierzchniowego wydobycia może wpłynąć na:

• poziom wód gruntowych i podziemnych;
• wydajność ujęć wody;
• kierunki przepływu wód;
• zasilanie studni;
• zdolność gruntu do zatrzymywania i filtrowania zanieczyszczeń;
• możliwość dalszego bezpiecznego korzystania z lokalnych zasobów.

Obniżenie poziomu wód lub zmiana kierunków ich przepływu może doprowadzić do zmniejszenia wydajności studni i ujęć, a w skrajnym przypadku do ich wysychania.

Społeczność nie może zostać postawiona przed ryzykiem utraty dostępu do wody pitnej wskutek działalności prywatnego przedsiębiorstwa.

Woda nie jest dobrem, które w razie zniszczenia można szybko zastąpić. Nie można dopuścić do sytuacji, w której całe miejscowości zostaną pozbawione podstawowego warunku życia.

2. Ryzyko skażenia wód podziemnych

Drugim, równie poważnym zagrożeniem jest możliwość skażenia wody.

Wydobycie piasku i żwiru oznacza usunięcie naturalnych warstw geologicznych, zmianę ukształtowania terenu oraz ingerencję w istniejący układ przepływu wód.

Warstwy piasków i żwirów mogą pełnić istotną funkcję w procesie filtracji i ograniczania przemieszczania się zanieczyszczeń. Ich usunięcie może:

• osłabić naturalną ochronę poziomów wodonośnych;
• zmienić kierunki migracji zanieczyszczeń;
• przyspieszyć przemieszczanie się substancji szkodliwych;
• otworzyć nowe drogi przepływu pomiędzy warstwami gruntu;
• zwiększyć ryzyko przedostania się toksycznych substancji do ujęć wody i studni.

Skażenie wód podziemnych może utrzymywać się przez dziesiątki lat. Może również rozprzestrzeniać się daleko poza teren żwirowni.

Nie można pozwolić, aby bezpieczeństwo wody pitnej było uzależnione od założeń i prognoz przygotowanych na potrzeby inwestycji.

3. Bezpośrednie sąsiedztwo dawnego składowiska odpadów

Planowana żwirownia ma powstać w sąsiedztwie dawnego składowiska odpadów zlokalizowanego na działkach:

• nr 104/4, 104/5 i 233/1 w obrębie Dołuje;
• nr 14/4 i 14/5 w obrębie 0006 Kościno.

Składowisko funkcjonowało w przeszłości jako miejsce gromadzenia odpadów komunalnych
i przemysłowych. Według relacji mieszkańców mogły trafiać tam również odpady zawierające substancje niebezpieczne, w tym:

• azbest;
• ołów;
• kadm;
• arsen;
• odpady chemiczne;
• inne toksyczne substancje.

Do dziś nie przedstawiono mieszkańcom pełnej i jednoznacznej informacji o tym, co rzeczywiście znajduje się w składowisku, w jakiej ilości, na jakiej głębokości oraz jaki wpływ odpady wywierają na grunt i wody.

Nie została również publicznie wykazana pełna skuteczność zabezpieczenia tego terenu ani wykluczone zagrożenie migracją zanieczyszczeń.

Uruchomienie wydobycia w takim sąsiedztwie może naruszyć istniejącą równowagę hydrogeologiczną i przyczynić się do przemieszczania substancji niebezpiecznych.

Nie wyrażamy zgody na prowadzenie prac wydobywczych obok nierozpoznanego składowiska odpadów, dopóki jego skład, zasięg i wpływ na środowisko nie zostaną w pełni ustalone.

4. Niebezpieczne połączenie żwirowni i składowiska

Planowana kopalnia i dawne składowisko nie mogą być rozpatrywane jako dwa niezależne
i niepowiązane obiekty.

Wydobycie może zmienić:

• poziom wód;
• kierunki spływu;
• prędkość przemieszczania się wód podziemnych;
• naturalną retencję;
• stabilność gruntu;
• sposób migracji odcieków i toksycznych substancji.

Wody opadowe i podziemne nie respektują granic działek ewidencyjnych. Zanieczyszczenia mogą przemieszczać się pomiędzy składowiskiem, terenem planowanej żwirowni, zabudową mieszkalną, studniami i ujęciami wody.

Wydobycie milionów ton piasku i żwiru w pobliżu dawnego składowiska może uruchomić procesy, których późniejsze zatrzymanie będzie niemożliwe.

Nie można przeprowadzać tego rodzaju eksperymentu w pobliżu domów i źródeł wody.

5.            Wieloletni hałas

Żwirownia oznacza codzienną pracę:

• koparek;
• ładowarek;
• kruszarek i przesiewaczy;
• samochodów ciężarowych;
• maszyn budowlanych;
• urządzeń przeładunkowych.

Hałas będzie towarzyszył mieszkańcom przez wiele godzin dziennie i przez wiele lat.

Nie będzie to krótkotrwała uciążliwość związana z budową, lecz stały element codziennego życia.

Długotrwały hałas może prowadzić do:

• zaburzeń snu;
• przewlekłego stresu;
• pogorszenia koncentracji;
• obniżenia komfortu życia;
• negatywnego wpływu na zdrowie dzieci, osób starszych i przewlekle chorych;
• utraty możliwości spokojnego korzystania z domów i ogrodów.

Mieszkańcy wybrali Kościno i okoliczne miejscowości jako miejsce życia, a nie jako teren przemysłowy.

6. Pył i zanieczyszczenie powietrza

Eksploatacja piasku i żwiru wiąże się z emisją pyłu powstającego podczas:

• zdejmowania warstw gruntu;
• wydobycia;
• przesiewania;
• składowania kruszywa;
• przeładunku;
• transportu;
• ruchu pojazdów po nieutwardzonych drogach.

Pył może być przenoszony przez wiatr na zabudowania, ogrody, pola, drogi i tereny rekreacyjne.

Może osiadać:

• na elewacjach i dachach domów;
• na roślinach i uprawach;
• w ogrodach;
• na placach zabaw;
• na samochodach;
• w systemach wentylacyjnych;
• w drogach oddechowych mieszkańców.

Szczególne zagrożenie dotyczy dzieci, osób starszych, osób z astmą, alergiami i chorobami układu oddechowego.

W sąsiedztwie dawnego składowiska odpadów dodatkowo należy wykluczyć możliwość unoszenia się pyłów zawierających substancje toksyczne lub włókna azbestowe.

7. Drgania i oddziaływanie ciężkich maszyn

Praca ciężkich maszyn oraz regularny ruch samochodów o dużej masie mogą powodować drgania odczuwalne w sąsiednich budynkach i gruncie.

Drgania mogą wpływać na:

• fundamenty budynków;
• ściany i konstrukcje domów;
• studnie;
• drogi;
• sieci i urządzenia podziemne;
• infrastrukturę kolejową.

Nie można wykluczyć powstawania pęknięć, osiadań, rozluźnienia gruntu i uszkodzeń infrastruktury.

Mieszkańcy nie powinni ponosić kosztów napraw szkód wywołanych działalnością, na którą nie wyrażają zgody.

8. Setki ciężarówek i zagrożenie na drogach

Funkcjonowanie żwirowni oznacza intensywny i wieloletni transport kruszywa.

Ciężkie samochody będą powodowały:

• wzrost ryzyka wypadków;
• zagrożenie dla pieszych i rowerzystów;
• zagrożenie dla dzieci;
• tworzenie kolejek i zatorów;
• niszczenie lokalnych dróg;
• hałas i drgania;
• nanoszenie błota, piasku i kruszywa;
• pogorszenie widoczności;
• wzrost emisji spalin;
• utrudnienia dla mieszkańców i służb ratunkowych.

Lokalne drogi nie zostały stworzone jako wieloletnie trasy transportu milionów ton kruszywa.

Niedopuszczalne jest podporządkowanie bezpieczeństwa mieszkańców potrzebom transportowym prywatnej kopalni.

9. Zagrożenie dla przejazdu kolejowego i torowiska

Planowana żwirownia znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie infrastruktury kolejowej,
a transport kruszywa ma odbywać się także w rejonie przejazdu kolejowo-drogowego.

Eksploatacja może wpływać na:

• stabilność podtorza;
• odwodnienie linii kolejowej;
• stateczność skarp i nasypów;
• osiadanie gruntu;
• geometrię toru;
• urządzenia sterowania ruchem;
• bezpieczeństwo przejazdu kolejowego.

Intensywny ruch ciężkich pojazdów przez przejazd może zwiększyć ryzyko:

• zatrzymania pojazdu na torach;
• kolizji z pociągiem;
• uszkodzenia nawierzchni przejazdu;
• nanoszenia kruszywa i błota na szyny;
• ograniczenia widoczności;
• powstania sytuacji zagrażającej życiu ludzi.

W skrajnym przypadku skutkiem zaniedbania może być poważne zdarzenie kolejowe.

10. Trwałe zniszczenie krajobrazu i środowiska

Eksploatacja odkrywkowa oznacza nieodwracalne usunięcie naturalnych warstw geologicznych
i trwałą zmianę krajobrazu.

Żwirownia może doprowadzić do:

• likwidacji terenów zielonych;
• zniszczenia siedlisk zwierząt;
• usunięcia roślinności;
• fragmentacji terenów przyrodniczych;
• zmiany stosunków wodnych;
• utraty walorów krajobrazowych;
• powstania rozległego wyrobiska;
• obniżenia wartości przyrodniczej i rekreacyjnej obszaru.

Późniejsza rekultywacja nie odtworzy pierwotnej struktury geologicznej ani funkcji, jaką warstwy piasku i żwiru pełnią w środowisku.

Raz wydobytego złoża nie można przywrócić.

11. Zagrożenie dla gatunków chronionych

Okolice Kościna są obszarem występowania gatunków objętych ochroną.

Planowana inwestycja może spowodować:

• niszczenie siedlisk;
• osuszanie terenów;
• przerwanie tras migracji zwierząt;
• wzrost śmiertelności płazów i innych zwierząt na drogach;
• płoszenie zwierząt przez hałas i światło;
• zanieczyszczenie zbiorników wodnych;
• utratę miejsc rozrodu i żerowania.

Ochrona przyrody nie może być traktowana jako formalność ani przeszkoda, którą należy ominąć w interesie inwestora.

12. Utrata jakości życia

Żwirownia zmieni charakter Kościna i okolicznych miejscowości na wiele lat.

Mieszkańcy będą musieli żyć w otoczeniu:

• hałasu;
• pyłu;
• ciężarówek;
• drgań;
• zniszczonych dróg;
• przemysłowego krajobrazu;
• ryzyka skażenia;
• niepewności dotyczącej wody;
• obawy o zdrowie dzieci i rodzin.

Takiej zmiany nie da się ograniczyć wyłącznie do terenu działek inwestora.

Oddziaływanie żwirowni będzie obejmowało całą lokalną społeczność.

13. Obniżenie wartości nieruchomości

Bliskość kopalni odkrywkowej, intensywny ruch ciężarowy, hałas, pył oraz ryzyko środowiskowe mogą prowadzić do spadku atrakcyjności i wartości nieruchomości.

Mieszkańcy przez lata inwestowali w swoje domy, gospodarstwa i działki.

Nie wyrażamy zgody, aby wartość ich majątku i jakość życia zostały obniżone w wyniku działalności prywatnego podmiotu.

14. Ryzyko przerzucone na mieszkańców

Zyski z wydobycia osiągnie inwestor.

Natomiast mieszkańcy mogą ponieść:

• koszty utraty lub uzdatniania wody;
• koszty napraw budynków;
• koszty leczenia;
• koszty remontów dróg;
• spadek wartości nieruchomości;
• utratę spokoju i bezpieczeństwa;
• skutki środowiskowe, które mogą trwać dziesiątki lat.

Nie ma zgody na prywatyzację korzyści i przerzucanie ryzyka na całą społeczność.

15. Brak możliwości naprawienia błędu

Jeżeli po uruchomieniu żwirowni dojdzie do:

• obniżenia poziomu wód;
• wyschnięcia studni;
• skażenia ujęcia;
• migracji zanieczyszczeń;
• uszkodzenia torowiska;
• zniszczenia siedlisk;
• naruszenia stabilności gruntu,

zamknięcie kopalni nie cofnie automatycznie tych skutków.

Nie można najpierw dopuścić do ingerencji, a następnie sprawdzać, czy była bezpieczna.

Wątpliwości muszą zostać rozstrzygnięte przed rozpoczęciem wydobycia.

Nasze stanowisko

Nie jest to sprzeciw wynikający z niechęci do rozwoju gospodarczego.

Jest to sprzeciw wobec inwestycji ulokowanej w miejscu, w którym występuje jednocześnie wiele poważnych zagrożeń:

• dawne składowisko odpadów;
• brak pełnego rozpoznania jego zawartości;
• lokalne ujęcia wód podziemnych;
• studnie mieszkańców;
• zabudowa mieszkaniowa;
• infrastruktura kolejowa;
• gatunki chronione;
• lokalne drogi nieprzystosowane do masowego transportu;
• ryzyko utraty jedynego realnego źródła wody;
• ryzyko skażenia wód;
• hałas, pył i drgania;
• nieodwracalne przekształcenie środowiska.

Takie nagromadzenie zagrożeń powoduje, że lokalizacja żwirowni w Kościnie jest nie do zaakceptowania.

Nie wyrażamy zgody

Nie wyrażamy zgody, aby bezpieczeństwo naszych rodzin było przedmiotem ryzyka.

Nie wyrażamy zgody na zagrożenie jedynego źródła wody.

Nie wyrażamy zgody na możliwość skażenia wód podziemnych.

Nie wyrażamy zgody na wieloletni hałas, pył i ruch ciężarówek.

Nie wyrażamy zgody na kopalnię w sąsiedztwie dawnego składowiska odpadów.

Nie wyrażamy zgody na degradację środowiska, krajobrazu i miejsc, w których żyjemy.

Nie wyrażamy zgody na przeniesienie kosztów prywatnej inwestycji na mieszkańców.

Stanowczo sprzeciwiamy się powstaniu żwirowni w Kościnie i oczekujemy od władz Gminy Dobra jednoznacznego działania w obronie mieszkańców.

Apel do władz Gminy Dobra

Wójt i Rada Gminy reprezentują wspólnotę samorządową, której podstawowym obowiązkiem jest ochrona mieszkańców, ich zdrowia, bezpieczeństwa i warunków życia.

Oczekujemy, że władze Gminy Dobra:

• staną po stronie mieszkańców;
• jednoznacznie sprzeciwią się inwestycji;
• wykorzystają wszystkie dostępne prawem instrumenty, aby nie dopuścić do uruchomienia żwirowni;
• nie uznają interesu prywatnego inwestora za ważniejszy od bezpieczeństwa wodnego całej społeczności;
• zapewnią pełną jawność postępowania;
• potraktują głos mieszkańców jako podstawowy element podejmowanych rozstrzygnięć.

Woda, zdrowie i bezpieczeństwo mieszkańców są ważniejsze niż wydobycie kruszywa.

Kościno jest miejscem do życia, a nie terenem pod wieloletnią kopalnię odkrywkową.

Wnosimy o pilne rozpatrzenie petycji, przedstawienie publicznego stanowiska Gminy Dobra oraz udzielenie szczegółowej pisemnej odpowiedzi dotyczącej działań podjętych w celu niedopuszczenia do realizacji inwestycji.

Podpisy osób reprezentujących wspólnie podmioty wnoszące petycję: