NIE dla wyburzenia "Pałacyku pod Pszczółką" w Limanowej

W związku z wydaną w zeszłym tygodniu decyzją przez Starostwo Powiatowe w Limanowej, o pozwoleniu na wyburzenie zabytkowej, wpisanej do wojewódzkiej ewidencji zabytków, kamienicy tak zwanego „Pałacyku pod Pszczółką” przy ul. Matki Boskiej Bolesnej 15 w Limanowej.

ZWRACAMY SIĘ Z GORĄCYM APELEM Do Wojewody Małopolskiego Pana dr Krzysztofa Jana Klęczara o zbadanie legalności decyzji administracyjnej wydanej przez Starostę Limanowskiego - pozwolenia na rozbiórkę "Pałacyku pod Pszczółką"

O odstąpienie od wyżej wymienionej decyzji Starosty Limanowskiego Pana Mieczysława Urygi.

PROSIMY właścicieli nieruchomości w osobach: Pana Bartłomieja Biedy oraz Pana Sławomira Lisa, reprezentujących BiS Holding, o zmianę planów co do przeznaczenia nieruchomości i jej wyburzenia.            

Powody są następujące:

• Kamienica ma około 115 lat i jest częścią starego układu urbanistycznego Limanowej sprzed I Wojny Światowej.

• Jej stylistyka nawiązuje do stylu polskiego (stylu dworkowe), który zaświadcza o tym, że Polska posiada własną odrębną kulturę architektoniczną.

• Budynek ten świadomie został zbudowany w takim stylu (w nawiązaniu do Dworu Sitowskich i Gibasów w Mordarce) by przeciwstawić się stylistyce kosmopolitycznej (państwowej - austriackiej) stojącego naprzeciwko budynku C.K. Starostwa.

• „Pałacyk pod Pszczółką” zbudowany został z inicjatywy ziemiańskiej inteligencji polskiej jako siedziba Towarzystwa Ochrony Własności Ziemskiej i Kasy Zaliczkowej w Limanowej.

• W budynku tym mieszkańcy Ziemi Limanowskiej zadłużeni u Żydów i w bankach zaborców, mogli uzyskać finansową oraz prawną pomoc celem ratowania swoich polskich majątków. Z pomocy tej korzystała zarówno miejscowa szlachta jak i tutejsi chłopi oraz mieszczanie limanowscy.

• W czasie okupacji niemieckiej w budynku tym mieściła się siedziba żandarmerii niemieckiej i granatowej policji. W tym to miejscu po aresztowaniu wielu mieszkańców regionu rozpoczynało swoją tragiczną drogę do obozów koncentracyjnych czy niemieckich więzień.

• Od stycznia 1945 roku w budynku mieścił się Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa. W "Pałacyku pod Pszczółką" podczas brutalnych przesłuchań katowano zarówno żołnierzy AK i BCH, jak również cywilnych mieszkańców.

• To tu w kwietniu 1945 roku doszło do bezprecedensowej i brawurowej akcji odbicia z aresztu więzionych żołnierzy podziemia niepodległościowego i cywilnych mieszkańców regionu. Akcja ta została opisana w dramacie Wincentego Stanisława Gawrona „Pieśń Walczących Gorców”.

Budynek ten jak żaden inny w mieście jest symbolem historii Limanowej w ostatnim stuleciu. Łączy on w sobie specyfikę czasów galicyjskich, gdy nasi dziadowie organizowali pierwsze instytucje finansowe, a także tragedię II wojny światowej i komunistycznego reżimu powojennego, kiedy to „Pałacyk pod Pszczółką” stał się miejscem kaźni lokalnych elit. Zniszczenie takiego zabytku pozbawi kolejne pokolenia mieszkańców Limanowej ich dziedzictwa i tożsamości. W takim mieście jak Limanowa powinniśmy przywiązywać szczególną uwagę do historycznych miejsc, gdyż już bardzo wiele z nich straciliśmy w przeszłości (np. pozostałości rafinerii w Sowlinach czy starą zabudowę limanowskiego rynku) i nie możemy pozwolić na to, by następne pokolenia wychowywały się w mieście (stolicy powiatu w której znajduje się wiele szkół średnich), gdzie nie dba się o historyczne dziedzictwo.

Wyrażamy pogląd, że APEL trafi do wrażliwych i w pełni świadomych historii miejsca osób decyzyjnych.