Petycja dotycząca PILNEJ interwencji w sprawie Dworu Zakoniczyn

Dwór Zakoniczyn, ul. Wieżycka 40, Gdańsk (6.10.2024 r.)

Do:

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Generalny Konserwator Zabytków

Dyrektor Narodowego Instytutu Dziedzictwa

Szanowni Państwo

My, mieszkańcy Gdańska, a w szczególności dzielnicy Ujeścisko-Łostowice, jesteśmy zaniepokojeni fatalnym stanem zachowania Dworu Zakoniczyn – jedynego zabytkowego obiektu ulokowanego w tej intensywnie rozwijającej się części miasta – oraz brakiem nadzoru nad procesem jego renowacji ze strony Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Właścicielem XIX-wiecznego dworu, wpisanego w 2017 roku do gminnej ewidencji zabytków, a w 2018 roku do rejestru zabytków, jest od 2004 roku przedsiębiorstwo PB Górski. Firma ta zobowiązała się w umowie z Miastem Gdańsk, że w terminie czterech lat od nabycia nieruchomości przeprowadzi rewaloryzację zespołu dworsko-parkowego w uzgodnieniu z Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, co jednak nie nastąpiło. Skandaliczne zaniechanie, którego od lat dopuszcza się zarówno inwestor, jak i zobowiązany do sprawowania pieczy nad obiektem Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków, skutkuje degradacją budynku i przylegających do niego terenów zielonych.

Czas powstania Dworu Zakoniczyn szacuje się na lata 1860–1880. Do 1945 dobra ziemskie, zespół majątku oraz ulicówki folwarcznej leżały w rękach rodziny Wendtów, wymordowanej u schyłku II wojny światowej przez żołnierzy Armii Czerwonej. Jeszcze do niedawna (ostatni raz odnotowano je w październiku 2024 roku) na północnym fragmencie działki znajdowały się dwa piaszczyste nagrobki z żeliwnymi krzyżami, wskazujące na miejsca pochówku członków rodziny. Krzyże jednak zniknęły, a kopce wyrównano. Jak podaje karta ewidencyjna zabytku: „dwór reprezentuje rzadko spotykany na Pomorzu typ neorenesansowej willi”[1]. Tym bardziej dziwi i oburza brak interwencji ze strony osób odpowiadających za jego utrzymanie.

Pomimo licznych artykułów od kilkunastu lat pojawiających się w lokalnych mediach (temat podejmowały m.in. redakcja portalu Trójmiasto.pl[2], Radio Gdańsk[3] i Dziennik Bałtycki[4]), sprawa pozostaje bez rozwiązania. Termin zakończenia prac, jak informuje tablica zawieszona na płocie okalającym zabytek, wyznaczono na 2026 rok. Dwór i jego najbliższe otoczenie nie wyglądają jednak, jakby podlegały jakiejkolwiek renowacji. Ze sporządzonej w 2000 roku karty ewidencyjnej obiektu dowiemy się, że już wtedy postulowano o wykonanie natychmiastowej ekspertyzy budowlanej oceniającej stan techniczny budynku oraz szczegółowej dokumentacji konserwatorskiej[5].

W związku z powyższym oczekujemy podjęcia konkretnych działań, mających na celu zachowanie zabytkowej tkanki Dworu Zakoniczyn i zapobieżenie jego dalszej degradacji. Żądamy pilnej interwencji ze strony najwyższych organów odpowiedzialnych w państwie za ochronę dziedzictwa kulturowego, ponieważ, w naszej opinii, skala zaniechań, z którymi mamy do czynienia, jest gigantyczna.    

[1] https://zabytek.pl/pl/obiekty/g-297596

[2] https://www.trojmiasto.pl/wiadomosci/Dwor-Zakoniczyn-Nadal-zamieszkany-ale-beda-zmiany-n128516.html

[3] https://radiogdansk.pl/wiadomosci/2021/05/22/dwor-zakoniczyn-w-gdansku-czeka-na-remont-od-kilkunastu-lat-obok-powstaja-nowe-bloki-a-zabytek-popada-w-ruine/

[4] https://dziennikbaltycki.pl/xixwieczny-dworek-w-gdansku-zakoniczynie-przejdzie-rewitalizacje-najprawdopodobniej-powstanie-w-nim-przedszkole-zdjecia/ar/c9-14748866

[5] https://zabytek.pl/pl/obiekty/g-297596/dokumenty/PL.1.9.ZIPOZ.NID_N_22_EN.492002/3

Dwór Zakoniczyn i jego otoczenie w dniu 6.10.2024 r.: