Do:
Prezydenta Miasta Dąbrowa Górnicza
Rady Miejskiej w Dąbrowie Górniczej
Dotyczy:
sprzeciwu wobec planów likwidacji, zamknięcia lub ograniczenia świadczeń w zakresie położnictwa oraz opieki nad kobietą ciężarną i noworodkiem w Zagłębiowskim Centrum Onkologii Szpitala Specjalistycznego im. Sz. Starkiewicza w Dąbrowie Górniczej oraz apelu o zachowanie i rozwój lokalnej opieki ginekologiczno-położniczej.
My, niżej podpisani mieszkańcy i mieszkanki Dąbrowy Górniczej, osoby korzystające ze świadczeń Zagłębiowskiego Centrum Onkologii oraz osoby, którym zależy na bezpieczeństwie kobiet i dzieci, zwracamy się do władz miasta z apelem o zachowanie i rozwój świadczeń ginekologiczno-położniczych w Zagłębiowskim Centrum Onkologii.
Sprzeciwiamy się podejmowaniu decyzji o likwidacji, zamknięciu lub ograniczeniu świadczeń położniczych bez przedstawienia mieszkańcom pełnej, rzetelnej i transparentnej analizy skutków takiej decyzji — ekonomicznych, medycznych, organizacyjnych i społecznych.
Uważamy, że przyszłość publicznej opieki ginekologiczno-położniczej w Dąbrowie Górniczej powinna być przedmiotem otwartej debaty i analizy wszystkich możliwych rozwiązań, a nie wyłącznie decyzji o ograniczeniu lub likwidacji świadczeń.
UZASADNIENIE
1. Bezpieczeństwo kobiet i dzieci powinno być jednym z najważniejszych kryteriów decyzji
Opieka nad kobietą w ciąży, podczas porodu i w połogu oraz opieka nad noworodkiem nie jest zwykłą usługą planową.
Dostępność świadczeń położniczych ma znaczenie szczególnie w sytuacjach nagłych, kiedy czas dotarcia do placówki medycznej, dostępność personelu oraz możliwość natychmiastowego podjęcia odpowiednich działań mogą mieć znaczenie dla zdrowia i życia matki oraz dziecka.
Dlatego decyzja dotycząca przyszłości lokalnego oddziału położniczego powinna uwzględniać nie tylko jego wynik finansowy, lecz również bezpieczeństwo pacjentek, dostępność świadczeń oraz rzeczywiste możliwości innych placówek w regionie.
2. Zagłębiowskie Centrum Onkologii posiada potencjał do zapewnienia kompleksowej opieki kobietom
Zagłębiowskie Centrum Onkologii jest wyspecjalizowanym szpitalem, w którego strukturze funkcjonują świadczenia z zakresu ginekologii, położnictwa i ginekologii onkologicznej.
Takie połączenie ma szczególne znaczenie dla kobiet wymagających diagnostyki, leczenia operacyjnego lub dalszej opieki związanej z chorobami ginekologicznymi i onkologicznymi.
Utrzymanie lokalnych świadczeń ginekologiczno-położniczych pozwala również zachować w jednym miejscu potencjał kadrowy, organizacyjny i infrastrukturalny związany z opieką nad kobietami.
Ograniczenie zakresu tych świadczeń powinno zatem zostać poprzedzone analizą wpływu takiej decyzji na funkcjonowanie całego Zagłębiowskiego Centrum Onkologii.
3. W infrastrukturę ZCO zainwestowano publiczne środki
Mieszkańcy Dąbrowy Górniczej mają prawo oczekiwać informacji o dalszym wykorzystaniu infrastruktury, wyposażenia oraz środków publicznych przeznaczonych wcześniej na rozwój oddziałów szpitalnych.
W 2021 roku miasto informowało o kompleksowym remoncie i doposażeniu m.in. Oddziału Ginekologiczno-Położniczego w ZCO. W ramach prowadzonych wówczas inwestycji w Zagłębiowskim Centrum Onkologii wyremontowano i doposażono siedem oddziałów oraz inne pomieszczenia, a łączna wartość remontów przekroczyła 6 mln zł. Gmina Dąbrowa Górnicza współfinansowała modernizacje w około 80%.
W 2021 roku miasto informowało również o modernizacji bloku porodowego, zmianach organizacyjnych oraz wzmocnieniu zespołu położnych.
Nie kwestionujemy prawa do reorganizacji działalności szpitala. Uważamy jednak, że w przypadku decyzji o ograniczeniu lub likwidacji świadczeń mieszkańcy powinni otrzymać odpowiedź, jakie są przyczyny takiej decyzji i w jaki sposób zostaną wykorzystane wcześniej zmodernizowane pomieszczenia, sprzęt i infrastruktura.
4. Wynik finansowy nie powinien być jedynym kryterium decyzji
Rozumiemy, że sytuacja finansowa szpitala jest istotnym elementem zarządzania publiczną placówką.
Nie można jednak oceniać zasadności funkcjonowania świadczeń położniczych wyłącznie na podstawie wyniku finansowego oddziału.
Na wynik finansowy wpływają między innymi: sposób organizacji pracy, poziom kontraktowania świadczeń, liczba pacjentek, koszty osobowe, wykorzystanie infrastruktury, dostępność personelu oraz sposób zarządzania placówką.
Dlatego przed podjęciem decyzji o likwidacji lub ograniczeniu świadczeń konieczne jest przedstawienie pełnej analizy przyczyn sytuacji finansowej oraz działań podejmowanych w celu jej poprawy.
5. Likwidacja świadczeń może oznaczać utratę doświadczonego zespołu
Personel medyczny stanowi jeden z najważniejszych zasobów każdego oddziału.
Ograniczenie lub likwidacja działalności może skutkować odejściem lekarzy, położnych, pielęgniarek i pozostałego personelu.
Odtworzenie takiego zespołu w przyszłości może być bardzo trudne, szczególnie w sytuacji powszechnego niedoboru wykwalifikowanych pracowników medycznych.
Dlatego decyzja o likwidacji świadczeń powinna uwzględniać również koszt i ryzyko utraty kompetencji oraz możliwość ich późniejszego odtworzenia.
6. Dostęp do lokalnej opieki jest elementem bezpieczeństwa mieszkanek
Likwidacja świadczeń położniczych w Dąbrowie Górniczej oznaczałaby konieczność korzystania przez mieszkanki z placówek znajdujących się poza miastem.
Sama wskazanie alternatywnych szpitali nie jest jednak wystarczające.
Przed podjęciem decyzji należy sprawdzić, czy placówki te posiadają wystarczające:
- zasoby kadrowe,
- liczbę miejsc,
- możliwości organizacyjne,
- możliwości przyjmowania dodatkowych pacjentek,
- zaplecze diagnostyczne i zabiegowe,
- możliwości zapewnienia odpowiedniej opieki nad kobietą i noworodkiem.
Należy również przeanalizować rzeczywisty czas dotarcia pacjentek z różnych części Dąbrowy Górniczej do alternatywnych placówek, również w sytuacjach wymagających pilnej pomocy.
7. Nowe standardy opieki okołoporodowej podkreślają znaczenie jakości i bezpieczeństwa
Od 7 maja 2026 roku obowiązuje znowelizowany standard organizacyjny opieki okołoporodowej. Obejmuje on organizację opieki nad kobietą w ciąży, kobietą rodzącą, kobietą w połogu oraz nad noworodkiem. Ministerstwo Zdrowia wskazuje wśród celów zmian m.in. poprawę bezpieczeństwa, jakości i poszanowania praw pacjentek.
Podstawą zmian jest rozporządzenie Ministra Zdrowia z 23 października 2025 r., którego przepisy weszły w życie 7 maja 2026 r.
W tym kontekście szczególnie ważne jest, aby decyzje dotyczące przyszłości lokalnych świadczeń położniczych były podejmowane z uwzględnieniem jakości i bezpieczeństwa opieki, a nie wyłącznie kosztów jej funkcjonowania.
8. Nie można zakładać, że rozwiązaniem problemów jest likwidacja świadczeń
Jeżeli przyczyną rozważanej reorganizacji są problemy finansowe, kadrowe lub organizacyjne, mieszkańcy mają prawo oczekiwać przedstawienia wszystkich możliwych wariantów.
Przed podjęciem decyzji o likwidacji należy rozważyć między innymi:
- reorganizację pracy oddziału,
- poprawę wykorzystania istniejącej infrastruktury,
- zwiększenie liczby świadczeń,
- poprawę kontraktowania,
- pozyskanie dodatkowego finansowania,
- rozwój świadczeń,
- wykorzystanie potencjału ginekologii onkologicznej,
- współpracę z innymi placówkami,
- działania zwiększające zainteresowanie mieszkanki korzystaniem z lokalnej opieki,
- działania na rzecz budowania marki i jakości oddziału.
Nie oczekujemy utrzymywania świadczeń za wszelką cenę.
Oczekujemy natomiast, że przed ich likwidacją zostaną uczciwie przeanalizowane możliwości ich naprawy, reorganizacji i rozwoju.
9. Decyzja powinna uwzględniać również koszty społeczne
Decyzja może być korzystna z punktu widzenia pojedynczej pozycji finansowej szpitala, a jednocześnie powodować dodatkowe koszty po stronie pacjentek, rodzin, innych szpitali i całego systemu ochrony zdrowia.
Dlatego analiza powinna obejmować również:
- koszty i czas dojazdu,
- dostępność miejsc w innych placówkach,
- obciążenie personelu innych oddziałów,
- możliwość przyjęcia dodatkowej liczby pacjentek,
- wpływ na kobiety wymagające szczególnej opieki,
- wpływ na rodziny,
- dostępność świadczeń dla kobiet z ograniczoną mobilnością,
- wpływ na lokalną dostępność opieki zdrowotnej.
Koszt likwidacji świadczenia nie jest bowiem równy wyłącznie oszczędności wykazanej w budżecie jednego oddziału.
10. Lokalna opieka zdrowotna ma znaczenie również w kontekście polityki prorodzinnej i demografii
Dąbrowa Górnicza, podobnie jak wiele innych miast, mierzy się z wyzwaniami demograficznymi.
Jeżeli miasto chce tworzyć warunki sprzyjające pozostawaniu młodych ludzi i młodych rodzin, należy brać pod uwagę również dostępność podstawowej infrastruktury publicznej związanej ze zdrowiem kobiet i dzieci.
Dostępna lokalnie opieka ginekologiczno-położnicza jest jednym z elementów poczucia bezpieczeństwa kobiety planującej ciążę, kobiety w ciąży oraz rodziny oczekującej na narodziny dziecka.
Nie twierdzimy, że samo funkcjonowanie oddziału rozwiąże problemy demograficzne miasta.
Uważamy jednak, że likwidacja lokalnych świadczeń zdrowotnych dla kobiet nie powinna być traktowana jako neutralna dla polityki prorodzinnej miasta.
W ZWIĄZKU Z POWYŻSZYM WNOSIMY O:
1.
Wstrzymanie działań zmierzających do likwidacji, zamknięcia lub ograniczenia świadczeń położniczych w Zagłębiowskim Centrum Onkologii do czasu przedstawienia mieszkańcom pełnej analizy skutków takiej decyzji.
2.
Zachowanie w strukturze Zagłębiowskiego Centrum Onkologii świadczeń z zakresu ginekologii, położnictwa i ginekologii onkologicznej oraz zapewnienie mieszkankom Dąbrowy Górniczej dostępu do lokalnej opieki w tym zakresie.
3.
Przedstawienie mieszkańcom pełnej analizy ekonomicznej działalności oddziału za ostatnie 5 lat, obejmującej w szczególności przychody, koszty, wynik finansowy, poziom kontraktowania świadczeń, wykorzystanie miejsc oraz działania podejmowane w celu poprawy sytuacji finansowej.
4.
Przedstawienie analizy medycznej, kadrowej i organizacyjnej planowanej reorganizacji, w tym jej wpływu na funkcjonowanie pozostałych oddziałów i świadczeń Zagłębiowskiego Centrum Onkologii.
5.
Przedstawienie analizy dostępności alternatywnych placówek, w tym ich możliwości kadrowych, łóżkowych i organizacyjnych oraz możliwości przyjęcia dodatkowej liczby pacjentek z Dąbrowy Górniczej.
6.
Przedstawienie analizy rzeczywistego czasu dotarcia pacjentek z Dąbrowy Górniczej do alternatywnych placówek, w tym w sytuacjach wymagających pilnej pomocy medycznej.
7.
Przedstawienie analizy skutków społecznych i ekonomicznych przeniesienia świadczeń poza Dąbrowę Górniczą, w tym kosztów i konsekwencji ponoszonych przez pacjentki, ich rodziny oraz inne placówki medyczne.
8.
Przedstawienie i publiczne porównanie co najmniej kilku wariantów dalszego funkcjonowania świadczeń, w szczególności:
- utrzymania i rozwoju obecnego zakresu świadczeń,
- reorganizacji działalności przy zachowaniu świadczeń położniczych,
- ograniczenia zakresu świadczeń,
- zaprzestania udzielania świadczeń położniczych w ZCO.
Dla każdego wariantu oczekujemy przedstawienia kosztów, potrzeb kadrowych, możliwości finansowania, skutków organizacyjnych oraz wpływu na bezpieczeństwo i dostępność świadczeń dla mieszkanek.
9.
Przedstawienie informacji o działaniach podejmowanych przez ZCO w ostatnich latach w celu zwiększenia jakości, dostępności i wykorzystania potencjału oddziału, w tym działań dotyczących kadry, infrastruktury, organizacji pracy, kontraktowania świadczeń i promocji oferty oddziału.
10.
Przeprowadzenie rzeczywistych, transparentnych i dostępnych konsultacji społecznych z mieszkańcami, mieszkankami, personelem medycznym oraz przedstawicielami pacjentek przed podjęciem ostatecznej decyzji dotyczącej przyszłości świadczeń.
11.
Przeanalizowanie możliwości pozyskania dodatkowego finansowania oraz poprawy kontraktowania świadczeń przed podjęciem decyzji o ich likwidacji lub ograniczeniu.
12.
Zagwarantowanie, że żadna decyzja dotycząca ograniczenia lub likwidacji świadczeń nie zostanie podjęta bez wykazania, że po jej wdrożeniu bezpieczeństwo i dostępność opieki dla mieszkanek Dąbrowy Górniczej nie ulegną pogorszeniu.
APEL DO WŁADZ MIASTA
Zagłębiowskie Centrum Onkologii jest publicznym szpitalem stanowiącym ważny element infrastruktury ochrony zdrowia Dąbrowy Górniczej.
Dlatego decyzja dotycząca przyszłości świadczeń ginekologiczno-położniczych nie powinna być podejmowana wyłącznie jako wewnętrzna decyzja organizacyjna szpitala.
Dotyczy ona bezpośrednio mieszkanek miasta.
Oczekujemy od władz Dąbrowy Górniczej odpowiedzialności za publiczną infrastrukturę zdrowotną oraz przedstawienia mieszkańcom pełnych i rzetelnych informacji dotyczących planowanych zmian.
Nie oczekujemy utrzymywania świadczeń bez względu na ich jakość czy sytuację finansową.
Oczekujemy natomiast, że zanim mieszkańcom zostanie odebrany dostęp do lokalnej opieki położniczej, zostaną przedstawione wszystkie dostępne rozwiązania, ich rzeczywiste koszty oraz konsekwencje dla kobiet, dzieci i całego systemu ochrony zdrowia.
Władze miasta powinny dążyć do tego, aby publiczna placówka nie tylko bilansowała swoją działalność, ale również zapewniała mieszkańcom świadczenia odpowiadające rzeczywistym potrzebom lokalnej społeczności.
Nie zgadzamy się na likwidację lokalnych świadczeń bez rzetelnej analizy jej skutków.
Chcemy, aby Dąbrowa Górnicza była miastem, w którym kobieta planująca ciążę, kobieta w ciąży oraz rodzina oczekująca na narodziny dziecka mogą czuć się bezpiecznie i mieć dostęp do dobrej jakości opieki możliwie blisko swojego miejsca zamieszkania.
Nie dla likwidacji. Tak dla bezpiecznej i dostępnej opieki dla kobiet i dzieci w Dąbrowie Górniczej.